ترک ها گرفتار در تنگنای سیاست خارجی | اتاق خبر
کد خبر: 351621
تاریخ انتشار: 26 خرداد 1395 - 11:55
اتاق خبر تحولات ترکیه را بررسی می کند
تقابل سیاستهای داخلی و خارجی ترکیه موجب قرار گرفتن این کشور در بن بست سیاسی در مناسبات خارجی شده است.

اتاق خبر- استعفای روز گذشته نماینده اتحادیه اروپا در ترکیه ، نامه رئیس جمهور و نخست وزیر ترکیه به همتایان روسی خود ، گلایه های آمریکا از سیاستهای دوستانه واشنگتن با کردهای سوریه ، اختلافات ترکیه با عراق ، سوریه و مصر و دهها مورد دیگر نشان می دهد که ترکیه در تنظیم و هماهنگی سیاستهای داخلی با سیاست خارجی خود در تضاد و سرگردانی قرار دارد.
دولت ترکیه که از حدود یک سال پیش سیاست سرکوب مخالفان کرد (پ.ک.ک) ، سرکوب هواداران جماعت نور و اعمال فشار به غیر خودیها برای جلب آرای ملی گرایان ترک و محافظه کاران هوادار حزب حاکم عدالت و توسعه را پیشه کرده است در داخل با اقشار مختلف از علویها تا کردها ، لائیکها و دیگر اقلیتهای قومی و مذهبی رو به رو شده و با اعتراض هایی از خارج مواجه شده است.
روز گذشته (سه شنبه) هانسیورگ هابر، نماینده اتحادیه اروپا در ترکیه در اعتراض به سیاستهای آنکارا از سمت خود استعفا کرد.
ترکیه در چند ماه گذشته با انتقادهای تند اتحادیه اروپا و آلمان در باره نقض آزادی بیان رو به رو بوده است.
«رجب طیب اردوغان» رئیس جمهوری ترکیه اخیرا ، اتحادیه اروپا را تهدید کرده بود که اگر هر چه سریعتر روادید شنگن را برای اتباع ترکیه لغو نکند، مجلس ترکیه قوانین مربوط به توافق مهاجرتی را تصویب نخواهد کرد.
«یان کلود یونکر» رییس کمیسیون اروپایی درپاسخ به اردوغان با بیان اینکه تهدیدهای ترکیه درمورد اروپا کارساز نخواهد بود، گفت: اگر ترکیه می‌خواهد شهروندانش از سفر بدون روادید به اروپا برخوردار شوند، باید به هر72 شرط توافق شده، عمل کند.
وی با تاکید بر اینکه انتظار ما این است که ترکیه به تعهدات خود عمل کند، تصریح کرد :‌ تهدید کردن بهترین ابزار دیپلماتیک نیست.
ترکیه در سیاست خارجی با اتحادیه اروپا روند همگرایی برای عضویت در آن اتحادیه را پی می گیرد و در داخل کشور نیز در سیاست داخلی اعلام می کند که هرگز قانون مبارزه با تروریسم را ( اتحادیه اروپا این قانون را مغایر با آزادیهای فردی و آزادی بیان می داند و خواهان اصلاح آن است) تغییر نخواهد داد.
بینالی یلدریم نخست وزیر ترکیه روز گذشته (سه شنبه) بار دیگر بر موضع آنکارا مبنی بر عدم تغییر قوانین مبارزه با تروریسم تاکید کرد.
وی در سخنانی تاکید کرد: ترکیه هرگز قوانین مقابله با تروریسم را تغییر نخواهد داد، حتی اگر این مساله به معنای فروپاشی قرارداد با اتحادیه اروپا برای دستیابی به سفر بدون ویزا برای شهروندان ترکیه به اروپا باشد.
بن بست سیاست خارجی ترکیه در قبال روسیه نیز ارتباط نزدیک با سیاستهای داخلی این کشور دارد ، ترکیه که سالهاست از معارضان سوری و مخالفان بشار اسد حمایت کرده و در سیاست داخلی مرتبا خواهان برکناری بشار اسد شده و روسیه را عامل بقای دولت بشار اسد دانسته و در داخل آن کشور را به آنچه از آن جنایات دولت دمشق یاد کرده متهم می کند و ساقط کردن جنگنده روسی را حق خود می داند در سیاست خارجی با ارسال نامه هایی روز ملی روسیه را تبریک می گوید.
همکاری آمریکا با حزب کردی اتحاد دموکراتیک سوریه (پ.ی.د) در مقابله با گروه تروریستی داعش در شمال سوریه نیز از دیگر نمونه ها در این باره است.
ترکیه در سیاست خارجی متحد آمریکا در پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو ) است ولی در داخل در ارتباط با فعالیتهای پ.ک. ک آن کشور را حامی تروریستها معرفی می کند.
همکاری آمریکا با حزب کردی اتحاد دموکراتیک سوریه (پ.ی.د) در مقابله با گروه تروریستی داعش در شمال سوریه نیز در همین دوره موجب بروز اختلاف میان آنکارا و واشنگتن و موجب سردی در مناسبات ترکیه با آمریکا شد ، چرا که ترکیه مدعی است «پ.ی.د» یک سازمان تروریستی شاخه «پ.ک.ک» است و آمریکا حاضر نیست « پ.ی.د» را به عنوان سازمان تروریستی بشناسد.
بمبارانهای پی در پی شمال عراق به رغم اعتراضای دولت بغداد ، ارتباط با اقلیم کردستان عراق با دور زدن بغداد و تضاد در مناسبات با مصر و اعلام اینکه ترکیه هنوز محمد مرسی را رئیس جمهور مشروع مصر می شناسند نیز از دیگر تضادها در این باره می باشد.
شاید بتوان ادعا کرد که ترکیه در سیاست خارجی خود به استثنای اختلاف نظر در مورد تحولات سوریه تنها با ایران توانسته است به مناسبات دوستانه و حسن همجواری ادامه دهد.
ناظران سیاسی عقیده دارند بلند پروازی ترکیه و رویای احیای امپراتوری عثمانی در پنج سال گذشته به ویژه پس از آغاز بحران در سوریه٬ ترکیه را به سمت اشتباهات فاحشی سوق داد و آنکارا را به پایان دوره طلایی خود نزدیکتر کرد.
این سیاست از یک سو موجب ناخشنودی کشورهای همسایه شد و از سوی دیگر با ناخشنودی غرب رو به رو گردید چرا که غرب هرگز حاضر نبود که ترکیه از محدوده تعیین شده در نقشی که بر عهده داشت٬ فراتر برود.
اختلافات ترکیه با روسیه در مورد بحران سوریه و ساقط شدن جنگنده روسیه توسط ارتش ترکیه نیز موجب تشدید تنش میان روسیه و ترکیه شد و خیال ترکیه در باره عضویت در شانگهای نیز نقش بر آب شد.
«یاشار یاکیش»، وزیر امور خارجه اولین دوره حکومت حزب عدالت و توسعه در خصوص موقعیت ترکیه در تحولات فعلی در منطقه و جهان می گوید : براساس شواهد موجود٬ می توان گفت که روسیه یکی از بازیگران اصلی در سوریه است و این در حالی است که دیگر نمی توان ترکیه را به عنوان بازیگر اصلی در نظر گرفت. در واقع به نظر می رسد بازیگران اصلی در بحران سوریه، ایران، آمریکا و روسیه هستند و احتمال وقوع اتفاقی خارج از اراده آن ها در این کشورعربی وجود ندارد و از طرفی دیگر باید دانست که خواسته های آن ها چندان منطبق با خواسته ترکیه نیست.
سیاست های خصمانه ترکیه علیه سوریه و تنش زایی ترکیه در مناسبات با همسایگان و درگیر شدن با روسیه و مصر در پنج سال گذشته ٬ در سیاست داخلی ترکیه نیز نقش مهمی داشته و موجب چند قطبی شدن جامعه و تشدید اختلافات دولت با کردها و علوی های این کشور شده است ٬ سه حزب مخالف ترکیه نیز حاضر به همکاری با یکدیگر و با حزب حاکم نبوده و این امر نیز به روند وفاق ملی ضربه زده و مجلس ترکیه قادر به تصویب و تدوین قوانین با همکاری احزاب مخالف و حزب حاکم برای رهایی جامعه از درگیری ها و مشاجرات بر سر مسائل قومی و مذهبی نمی باشد.
ناظران سیاسی عقیده دارند سیاست خارجی ترکیه بر اساس واقعیت های جامعه ترکیه و ترکیب قومی و مذهبی این کشور در گذشته محتاطانه و تدافعی بود و شعار صلح در وطن و صلح در جهان موجب تقویت دوستی ها در داخل کشور و توسعه مناسبات با جهان خارج شده بود. ولی در سال های اخیر با تلاش دولتمردان ترکیه برای رسیدن به اهداف خود از منظر برادر بزرگتر٬ این رویکرد منجر به فاصله
گرفتن همسایگان و سایر قدرت های جهانی و منطقه ای از ترکیه شد.
«اولوچ اوز اولکر» از سفرای بازنشسته ترکیه و دیپلمات کهنه کار این کشور عقیده دارد که یکی از مهم ترین اشتباهات حزب حاکم عدالت و توسعه ترکیه در سال های اخیر٬ پیگیری سیاست خارجی بلند پروازانه بود؛ به ویژه بیانات احمد داوداوغلو (نخست وزیر سابق) مبنی بر اینکه ترکیه بازیگر اصلی منطقه است و می تواند نظم منطقه را بر پایه خواست خود تغییر بدهد با واکنشهای منفی در خارج رو به رو شد.
وی اضافه کرد: جایگاه واقعی سیاست و امکانات راهبردی ترکیه با این دیدگاه همخوانی ندارد و ترکیه باید با ترک اینگونه سیاست های خود بزرگ بینی و پرهیز از ادامه سیاست های کینه جویی٬ به سیاست صلح در جهان و صلح در وطن بازگردد و این واقعیت را فراموش نکند که سیاست خارجی عرصه دوستی ها و دشمنی های دائمی نیست و تنها منافع ملی است که معنا دارد.
به گفته وی ترکیه از غرب (آمریکا و اتحادیه اروپا) فاصله گرفته، اما نتوانست جایگزین مناسبی برای آن پیدا کند . ترکیه به دلیل خصومت با روسیه نیز به عضویت سازمان همکاری های شانگهای پذیرفته نشد و در حال حاضر به نوعی منزوی شده است.

منبع: ایرنا

نظرات
ADS
ADS
پربازدید