چرا نخست وزير تركيه چاره اي جز استعفا نداشت؟ | اتاق خبر
کد خبر: 340092
تاریخ انتشار: 17 اردیبهشت 1395 - 20:21
هفته نامه تايم:
تارنماي هفته نامه آمريكايي 'تايم' در تحليلي به علل و عواقب كناره گيري نخست وزير تركيه پرداخته و آن را راهگشاي افزايش اختيارات رئيس جمهوري تركيه مي داند.

اتاق خبر - 'احمد داود اوغلو' رهبر حزب عدالت و توسعه و نخست وزير تركيه ديروز (پنجشنبه) گفت: در كنگره فوق العاده حزب كه 22 مه برگزار خواهد شد، به عنوان نامزد تصدي جايگاه رهبري حزب شركت نخواهد كرد.
وي در جريان يك كنفرانس مطبوعاتي در آنكارا با اشاره به تصميم خود براي برگزاري نشست فوق العاده حزب در 22 مه گفت: در اين كنگره نامزد رهبري حزب نخواهم بود.
داود اوغلو در سخنان خود با تاكيد بر اينكه دوران نخست وزيري خود را دوراني موفق مي داند به تشريح دستاوردهاي دوران نخست وزيري پرداخت و گفت كه در دوره 22 ماهه نخست وزيري خود موفق به حفظ وحدت و انسجام داخل حزبي، پيروزي در انتخابات عمومي و به جاي آوردن تمام وعده هاي انتخاباتي و بهبود وضعيت اقتصادي شده است.
وي ادامه داد: چگونگي تصميم هفته گذشته شوراي تصميم گيري و اجرايي حزب در زمينه سلب اختيار انتصاب رهبران استاني حزب صحيح نبود.
'نحوه اين سلب اختيار، منافي ديدگاه من در زمينه رفيق راه بودن بود. به جاي تغيير اين شورا كه پيامدهاي منفي براي حزب بدنبال خواهد داشت، ترجيح مي دهم كه با تشكيل كنگره فوق العاده رهبر جديد براي حزب انتخاب شود.'
در همين زمينه تارنماي هفته نامه آمريكايي تايم به بررسي روابط اردوغان و داوود اوغلو و اختلاف نظرهاي آنان پرداخت و خروج داووداوغلو از صحنه سياست را آغاز برنامه هاي اردوغان براي تغيير نظام حكومت تركيه دانست.
تايم مي نويسد: 'احمد داوود اوغلو نخست وزيري ميانه رو بود كه در نظر مردم زير سايه اردوغان جاه طلب و قدرتمند قرار داشت. تحليلگران بر اين باورند كه با به حاشيه رانده شدن نخست وزير سابق ، تنها رقيب احتمالي رئيس جمهوري تركيه كنار گذاشته شده است.
گرچه اين دو ساليان سال دوست و متحد يكديگر بودند ولي نشانه هاي تنش ميان اين دو بتازگي آشكار شده بود. هفته گذشته حزب حاكم اختيار نخست وزير در انتصاب رهبران استاني حزب را سلب كرد. اين دو در ملاعام نيز بر سر از سرگيري مذاكره با ستيزه جويان كرد كه ارتش تركيه در حال نبرد با آنان است اختلاف نظر داشتند.
سينان اولگن، پژوهشگر مدعو بنياد كارنگي به تايم مي گويد: 'اردوغان چندان باور نداشت كه داوود اوغلو به طور تمام و كمال از برنامه هاي او حمايت كند، از طرفي شخص داوود اوغلو نيز در انديشه كسب استقلال سياسي بود. اين رويداد نشان مي دهد كه تركيه در حال گذار به نظام رياست جمهوري دوفاكتو است و در نتيجه استقلال سياسي نخست وزير بعدي و دولت وي كمتر از داووداوغلو خواهد بود.'
رهبران دو حزب اپوزيسيون نيز استعفاي نخست وزير را محكوم كردند و آن را 'كودتا'ي اردوغان خوانده و وعده مقاومت در برابر آن دادند.
خروج داوود اوغلو از صحنه سياست زماني رخ مي دهد كه حزب حاكم عدالت و توسعه كماكان در حال به حاشيه راندن و تحديد مخالفان سياسي است. دوشنبه پيش يكي از كميسيون هاي مجلس لايحه اي را تصويب كرد كه به موجب آن مصونيت قضايي نمايندگان مجلس از آنان سلب شد و به اين ترتيب راه براي محاكمه سران اپوزيسيون هموار مي شود. پيش از راي گيري، نمايندگان دو حزب عدالت و توسعه و دمكراتيك خلق كه طرفدار اقليت كرد تركيه است با يكديگر درگير شدند.
اردوغان مي خواهد تا اعضاي حزب دموكراتيك خلق به اتهام ارتباط با ستيزه جويان كرد تحت پيگرد قرار گيرند. اين اتهام را حزب دمكراتيك خلق كه ژوئن گذشته براي اولين بار به پارلمان راه يافت رد مي كند.
علاوه بر نزاع هاي پارلماني، تركيه درگير مناقشه خونبار با شورشيان كرد، حملات تروريستي داعش و حضور بيش از 2.7 ميليون پناهجوي سوري است. با اين حال ممكن است احساس افزايش خشونت و بي ثباتي به محكم شدن پايه هاي قدرت حزب حاكم كمك كرده باشد. پس از آنكه حزب عدالت و توسعه اكثريت خود را در انتخابات ژوئن 2015 مجلس از دست داد، مذاكرات براي تشكيل دولت ائتلافي شكست خورد و درگيري در مناطق كرد نشين جنوب شرق تركيه از سر گرفته شد. داعش نيز بمب گذاري هايي را در تركيه به عهده گرفت. پس از برگزاري انتخابات مجدد، راي دهندگان اكثريت را به حزب عدالت و توسعه بازگرداندند.
در پي اين انتخابات، دولت اقدام هاي نظامي خود عليه ستيزه جويان كرد را افزايش داد، آزادي بيان را 'محدود' ساخت و روزنامه نگاران و دانشگاهيان مخالف را تحت پيگرد قرار داد يا بازداشت كرد. منتقدان اردوغان بر اين باورند كه اين اقدام ها نشانه هايي از يك حكومت اقتدارگرا است.
داوود اوغلو نشان داد در مقاطع حساس خشونت سياسي تركيه، مصاله جو تر از اردوغان است. زماني كه در آوريل گذشته داووداوغلو احتمال از سرگيري گفت و گوهاي صلح با ستيزه جويان كرد را مطرح كرد، اردوغان هر نوع مذاكره اي را رد نمود و بر عزم راسخ حكومت بر مبارزه با ستيزه جويان تاكيد كرد.
ناظران بر منش متفاوت اين دو نيز اشاره مي كنند. داوود اوغلو يك روشنفكر است كه در سابقه خود كسوت ديپلماتيك و تصدي وزارت امور خارجه را داشته و در زمينه سياست خارجي و نظريه سياسي تركيه كتاب هايي را تاليف كرده است. از طرف ديگر، اردوغان شهردار سابق استانبول و فوتباليست اسبق است و تحليلگران مي گويند كه روز به روز تمايلش به تحكيم پايه هاي قدرت خود بيشتر مي شود.
استعفاي داوود اوغلو سئوالاتي را نيز در مورد آينده توافق جنجالي تركيه و اتحاديه اروپا براي پذيرش پناهجويان بازگردانده شده از اروپا بر مي انگيزد. داوود اوغلو معمار اين توافق بود و بيشتر از اردوغان طرفدار اروپا بود.
حال كه يكي از رقبا از عرصه سياست بيرون رانده شده است، اردوغان و حزب او به برنامه هاي خود براي تبديل نظام سياسي تركيه به رياست جمهوري تلاش خواهند كرد. ناظران بر اين باورند كه بركناري داووداوغلو آغازي بر ديگر اقدامات اردوغان باشد.

ایرنا

94110

نظرات
ADS
ADS
پربازدید