سرنوشتی نامعلوم در انتظار یک میلیون تن شیرخام مازاد | اتاق خبر
کد خبر: 346338
تاریخ انتشار: 8 خرداد 1395 - 14:38
تولید یک میلیون تن شیرخام مازاد بر نیاز کشور یکی از بحران‌هایی است که در روزهای گذشته درباره آن بحث‌های بسیاری شده و اخبار آن در بسیاری از رسانه‌ها منتشر شده است.

به گزارش اتاق خبر، از طرفی واحدهای تولید شیرخشک صنعتی در کشور نمی‌توانند این میزان شیرخام را به شیرخشک صنعتی تبدیل کنند و از طرف دیگر نگهداری این میزان شیرخام نیز برای مدت‌زمان طولانی امکان‌پذیر نیست. از این رو باید تولیدات صنعتی و فرآوری در این بخش افزایش یابد. یکی از موضوعاتی که در تولید یک میلیون تن مازاد نیاز شیرخام در کشور وجود دارد این است که برای این تولیدکنندگان هنوز مشخص نیست که چه آینده‌ای در انتظار این میزان شیرخام در کشور است؟ تولیدکنندگان از تکرار سرنوشت سیب‌زمینی‌ها و پرتقال‌هایی که امحا شد هراس دارند و کارشناسان نیز به دنبال راه‌حلی برای جلوگیری از تکرار این سرنوشت‌ها هستند.
ظرفیت تولید کمتر از مواد اولیه
بر اساس آمارهای اعلام شده، ایران در سال، ۸۵ هزار تن ظرفیت شیرخشک صنعتی تولید می‌کند. این در حالی است که تبدیل یک میلیون تن شیرخام منجر به تولید ۸۵ هزار تن شیرخشک صنعتی می‌شود. بر این اساس اگر قرار باشد ایران شیرخام مازاد را به شیرخشک تبدیل کند باید واحدهای جدیدی در تولید شیرخشک صنعتی احداث کند. 
رضا باکری، دبیر انجمن صنایع لبنی ایران درباره میزان تولید شیرخشک صنعتی در کشور  گفت: براساس بررسی‌ها و آمارهای اعلام شده از طرف وزارت جهاد کشاورزی، یک میلیون تن مازاد شیر خام در کشور وجود دارد.
وی با اشاره به اینکه یکی از پیشنهادها در زمینه مصرف یک میلیون تن شیر خام در کشور، استفاده از آن در صنایع تبدیلی شیرخشک صنعتی است، این‌گونه توضیح داد: این موضوع به اشتباه در برخی رسانه‌ها به عنوان تولید مازاد یک میلیون تن شیر خشک اعلام شده بود که این‌طور نیست.
دبیر انجمن صنایع لبنی گفت: یکی از مصارف تولید یک میلیون تن شیر خام مازاد بر نیاز در کشور، این است که شیر خام مازاد به شیرخشک صنعتی تبدیل شود.
باکری به این پرسش که ظرفیت تولید شیر خشک صنعتی در کشور چقدر است، این‌گونه پاسخ داد: کارخانه‌های موجود در کشور می‌توانند تا ۸۵ هزار تن شیرخشک صنعتی تولید کنند. تولید شیرخشک صنعتی در کشور به ازای هر یک میلیون تن شیرخام، معادل ۸۵ هزار تن شیر خشک صنعتی، به‌دست می‌آید.
وی درباره میزان تولید شیرخشک صنعتی در کشور گفت: سالانه حدود ۴۵ هزار تن شیرخشک صنعتی در کشور تولید می‌شود.
اکنون ظرفیت اسمی تولید واحدهای شیرخشک صنعتی در کشور ۸۵ هزار تن است که حدود ۴۵ هزار تن از این ظرفیت فعال است. بر این اساس در صورتی که یک میلیون تن شیرخام مازاد هم قرار باشد به شیر خشک صنعتی تبدیل شود ایران با ۴۰ هزار تن کمبود ظرفیت مواجه می‌شود. حال سوال اینجاست که آیا باید برای مازاد شیرخام در کشور واحدهای تولید شیرخشک صنعتی احداث شوند؟ دبیر انجمن صنایع لبنی به این پرسش این‌گونه پاسخ داد: این در صورتی است که قرار باشد کل یک میلیون تن شیرخام مازاد تبدیل به شیرخشک صنعتی شود. یکی از پیشنهادها در این زمینه، این است که بخشی از شیرخام موجود تبدیل به شیر خشک صنعتی و بخش دیگری تبدیل به شیر خوراکی شود.
باکری با بیان اینکه اگر کل شیرخام موجود به شیرخشک صنعتی تبدیل شود، مشکلات بیشتری به وجود می‌آید، گفت: در صورتی که این کار انجام شود باید واحدهای تولید شیرخشک صنعتی در کشور احداث شوند و این کار اشتباه است. به این دلیل که در صورت تبدیل یک میلیون تن شیر خام مازاد به شیرخشک صنعتی، ۸۵ هزار تن شیر خشک صنعتی مازاد تولید می‌شود و به عبارتی مشکلاتی که در این زمینه وجود دارد، حل نمی‌شوند بلکه با شدت بیشتری ادامه می‌یابند.


نبود برنامه تولید صنایع پایین‌دستی
برنامه‌ریزی برای تولید یکی از استراتژی‌هایی است که برای کشورهای در حال توسعه اهمیت بسیاری دارد. برخی کارشناسان دلیل تولید یک میلیون تن شیرخام مازاد بر نیاز را نبود برنامه‌ریزی و نیازسنجی از مصرف داخل کشور دانسته‌اند.
رحیم بنامولایی، رییس انجمن تولیدکنندگان شیرخشک درباره مازاد یک میلیون تن شیرخام در کشور گفت: یکی از مصارفی که برای این میزان تولید درنظر گرفته شده تبدیل آن به شیرخشک صنعتی است که ظرفیت این کار در کشور نیز وجود دارد.
وی به این پرسش که آیا ظرفیت تبدیل بخشی از این میزان شیرخام به شیرخشک کودک وجود دارد، این‌گونه پاسخ داد: تولید شیرخشک کودک نیاز به استانداردهای جهانی دارد. برخی از این استانداردها به تبدیل شیرخام ربطی ندارد و به شرایط خوراک و محیط گاو قبل از شیردهی ارتباط دارد.
بنامولایی افزود: یک میلیون شیرخامی که اکنون در کشور تولید شده، با هدف تولید شیر خشک کودک نبوده است و به این دلیل نمی‌توان از این شیرخام برای تبدیل به شیرخشک کودک استفاده کرد.
وی افزود: شیر خشک صنعتی در صنایع لبنی مصرف بسیاری دارد و می‌توان بخشی از شیرخشک صنعتی مورد نیاز کشور را از این طریق تامین کرد. یکی از مشکلاتی که در ایران وجود دارد این است که سرانه مصرف شیر در کشور به طور دقیق مشخص نیست. بر این اساس شیر در کشور بدون بررسی سرانه‌های مصرف تولید می‌شود.
رییس انجمن تولیدکنندگان شیرخشک با اشاره به اینکه اگر سرانه مصرف مشخص شود، تولید هدفمند معنی پیدا می‌کند، گفت: یکی از دلایلی که اکنون با شیرخام مازاد نیاز روبه‌رو هستیم این است که سرانه مصرف مشخص نیست و نمی‌توان برای تولید برنامه‌ریزی مشخصی داشت.

 
مشکل قیمت تمام‌شده
قیمت تمام‌شده شیرخشک صنعتی در ایران بیشتر از برخی کشورهاست. در دنیا قیمت شیرخشک صنعتی از نصف قیمت تمام‌شده این محصول در ایران هم کمتر است. بر این اساس تولید مازاد این محصول نباید با هدف صادرات باشد، چراکه در بازارهای جهانی از آن استقبال نمی‌شود.
دبیر انجمن صنایع لبنی با اشاره به اینکه یکی از موضوعات در تبدیل شیرخام به شیرخشک صنعتی، افت قیمت شیرخشک جهانی است، گفت: قیمت شیرخشک جهانی اکنون حدود ۴/۱ دلار اعلام شده که با احتساب قیمت شیرخام داخلی ایران نمی‌تواند شیرخام مازاد را به شیرخشک تبدیل کند. قیمت شیرخشک جهانی به ازای هر کیلوگرم اکنون حدود ۴هزار و ۸۰۰ تومان می‌شود و این در حالی است که واحدهای تولیدی ایران اکنون کمتر از ۱۰ هزار و ۵۰۰ تومان به‌ازای هر کیلوگرم نمی‌توانند تولید داشته باشند. بر این اساس تولید شیرخشک مازاد به هیچ‌وجه صرفه اقتصادی ندارد.
باکری با اشاره به اینکه شیرخشک مازاد باید با هدف صادرات تولید شود، گفت: متاسفانه تولیدات ایران رقابتی نیست و قیمت تمام‌شده این محصول در ایران بیش از ۲ برابر بهترین تولیدات خارجی است. ‌
 بر این اساس در ایران نمی‌توان این محصول را بیش از نیاز داخل کشور تولید کرد.


الزام ورود یک میلیون تن شیرخام در چرخه مصرف
یک میلیون تن شیرخام مازاد بر نیاز در داخل کشور موضوعی نیست که بتوان به راحتی از آن گذشت.
یکی از پیشنهادهایی که در راستای برنامه پنجم و ششم توسعه قرار دارد، ورود بخشی از این شیر به چرخه مصرف داخل کشور است. بر این اساس به نظر می‌رسد بهترین راهکار برای حفظ این میزان شیرخام تبدیل آن شیر قابل مصرف در بازار ایران است.
باکری درباره یکی از مصارف یک میلیون تن شیرخام در کشور گفت: با احتساب طرح خرید تضمینی وزارت جهاد کشاورزی قرار است ۳۶۰ هزار تن شیر قابل مصرف به طور تضمینی خریداری شود تا در چرخه مصرف داخل کشور وارد شود.
وی افزود: یکی از اهداف برنامه پنجم توسعه، این بود که سرانه مصرف سالانه شیر در کشور به ۱۶۰ تا ۱۶۵ کیلوگرم برسد. اما در برنامه پنجم توسعه محقق نشد و به عنوان هدف در برنامه ششم توسعه وارد شد. بر این اساس یکی از برنامه‌هایی که می‌توان برای شیرخام مازاد درنظر گرفت این است که پس از فرآوری این محصول وارد چرخه مصرف داخل کشور شود.
دبیر انجمن صنایع لبنی با اشاره به اینکه طرح‌های بسیاری برای ورود شیر به چرخه مصرف داخل کشور وجود دارد، گفت: ۲ طرح در این زمینه وجود دارد که با حمایت‌های بیشتر می‌توان آنها در الگوی بزرگتر هم اجرایی کرد. ارائه شیر رایگان در مدارس و اضافه کردن شیر خوراکی در سبد کالای اقشار کم‌درآمد از جمله طرح‌هایی هستند که منبعی برای مصرف شیر در کشور و هم راهکاری برای افزایش سرانه مصرف شیر است.
باکری با اشاره به اینکه اگر دولت بتواند برنامه‌ریزی‌های لازم را درپیش بگیرد نیز با کمبود شیر در کشور روبه‌رو هستیم، گفت: تولید مازاد موضوعی است که به دلیل کمبود سرانه مصرف شیر در کشور به وجود آمده است. در صورتی که دولت بتواند به هدف افزایش مصرف شیر در برنامه پنجم توسعه دست یابد نیز در کشور با کمبود تولید شیر روبه‌رو خواهیم بود.
وی با تاکید بر اینکه مازاد شیرخام فقط نشان از بی‌برنامه بودن تولید نیست، گفت: تولیدکنندگان باید شیر تولید کنند و آنها این کار را انجام داده‌اند. همچنین دولت باید با برنامه‌ریزی‌های مشخص‌تری مصرف شیر در کشور را افزایش دهد. در صورتی که این دو بازو کار خود را انجام دهند تولید مازاد در کشور نخواهیم داشت.
دبیر انجمن صنایع لبنی با اشاره به اینکه یکی از عواملی که باعث می‌شود مصرف شیر در کشور به رشد کافی نرسد، گفت: درآمد خانوارها از جمله موانع رشد مصرف شیر در کشور است. بر اساس آمارهای موجود قدرت خرید مردم ۴۳ درصد آسیب دیده که به دلیل مناسبات اقتصادی سال‌های گذشته بوده است. بر این اساس از دیگر سیاست‌هایی که می‌تواند مصرف شیر را افزایش دهد، افزایش قدرت خرید است.

منبع: صمت

نظرات
ADS
ADS
پربازدید