مسعود دانشمند*
آرمان- طی سالهای اخیر با چرخش تجاری که ایران در کشورهای مقصد کالاهای صادراتی خود داشته باعث شده که کشور عراق جایگزین دیگر کشورها از جمله امارات شود. در این مورد باید اشاره کنم که امارات در این سالها همواره صادرات پایگاه مجدد ما بوده است. یعنی کالاهای ایرانی به مقصد کشورهای مختلف ابتدا وارد خاک امارات شده و سپس به کشورهای دیگری از جمله چین صادر میشد.
همین موضوع سبب شده بود امارات رتبه اول صادرات کالاهای ایران را داشته باشد. اما اکنون کشوری مانند چین یا دیگر کشورها خودشان وارد معامله و روابط تجاری مستقیم با ایران شدهاند و همین سبب شده رتبه امارات کاهش یابد. نکته دیگری که از دل آمارهای گمرک ایران بر میآید سوئیچ تجارت ایران به سمت چین است. اما در مورد صادرات ایران به کشور عراق باید به این نکته اشاره کرد که اگرچه طبق آمارها صادرات ما به عراق از لحاظ ارزشی 37درصد و از لحاظ وزنی 34درصد رشد داشته است اما باید دید سهم ما در بازار عراق در مقایسه با کشوری مانند ترکیه چقدر است؟ در حالی که صادرات ما به عراق امسال به چهارمیلیارد دلار رسیده اما ترکیه بیش از 10میلیارد دلار کالا وارد خاک عراق کرده است. اکنون بحث ما سر صادرات به عراق نیست. بحث بر سر رقابت با رقیبی مانند ترکیه در جذب بازارهای جدید است.
عراق کشوری است در حال بازسازی که نیازهای متنوع بسیاری در زمینه انواع خدمات و محصولات و کالاها دارد و ما میتوانیم سهم بسیار بیشتری از این کشور را از آن خود کنیم. با وجود این، از نگاه من، در مجموع این گردش تجاری به نفع ایران نبوده است. سوئیچ تجارت ایران به عراق به معنای جذب بازاری افزون بر بازارهای قبلی نیست. بلکه عراق جایگزین بازارهای دیگر شده است. یکی از مهمترین کالاهایی که از مقصد ایران به عراق میرود مصالح ساختمانی است. اما باید دید آیا سرانه تولید ما در تولید این قبیل محصولات و کالاها در داخل افزایش یافته است یا نه؟ بررسی آمارها نشان میدهد اگر برای نمونه ما 100 واحد در سال مصالح ساختمانی تولید میکنیم و نیمی از آن در بازار داخل مصرف شده و نیمی صادر شده است اکنون هم با وجود اینکه بخش اعظم مصالح ساختمانی مورد نیاز عراق را ما تامین میکنیم اما تولید داخل ما همچنان همان 100 واحد قبلی است. این نشان میدهد ما بازار قبلی خود را از دست داده یا رها کردهایم و به بازار جدیدی روی آوردهایم. چرخشهای تجاری از کشوری به کشور دیگر تنها در صورتی مطلوب است که با افزایش تولیدات داخلی و جذب بازارهای تازه همراه باشد. پس ما اکنون تنها مقصد را تغییر دادهایم. در برخی از موارد هم تجار ما ناگزیر از تقسیم سود خود با دیگر کشورها بودهاند. برای نمونه خشکبار ایران که جزو کالاهای صادراتی ایران به آلمان در سالهای پیش بوده اکنون از طریق امارات وارد آلمان میشود. میزان صادرات فرش ایرانی به آلمان کاهش یافته است یا به دلیل صادرات از پایگاه مجددی چون امارات بخشی از سود آن به جیب طرف اماراتی میرود.
* رئیس شورای مشترک ایران و امارات
کد خبر:
36257
تاریخ انتشار: 24 دی 1391 - 16:05
مسعود دانشمند*
آرمان- طی سالهای اخیر با چرخش تجاری که ایران در کشورهای مقصد کالاهای صادراتی خود داشته باعث شده که کشور عراق جایگزین دیگر کشورها از جمله امارات شود. در این مورد باید اشاره کنم که امارات در این سالها همواره صادرات پایگاه مجدد ما بوده است. یعنی کالاهای ایرانی به مقصد کشورهای مختلف ابتدا وارد خاک امارات شده و سپس به کشورهای دیگری از جمله چین صادر میشد.
همین موضوع سبب شده بود امارات رتبه اول صادرات کالاهای ایران را داشته باشد. اما اکنون کشوری مانند چین یا دیگر کشورها خودشان وارد معامله و روابط تجاری مستقیم با ایران شدهاند و همین سبب شده رتبه امارات کاهش یابد. نکته دیگری که از دل آمارهای گمرک ایران بر میآید سوئیچ تجارت ایران به سمت چین است. اما در مورد صادرات ایران به کشور عراق باید به این نکته اشاره کرد که اگرچه طبق آمارها صادرات ما به عراق از لحاظ ارزشی 37درصد و از لحاظ وزنی 34درصد رشد داشته است اما باید دید سهم ما در بازار عراق در مقایسه با کشوری مانند ترکیه چقدر است؟ در حالی که صادرات ما به عراق امسال به چهارمیلیارد دلار رسیده اما ترکیه بیش از 10میلیارد دلار کالا وارد خاک عراق کرده است. اکنون بحث ما سر صادرات به عراق نیست. بحث بر سر رقابت با رقیبی مانند ترکیه در جذب بازارهای جدید است.
عراق کشوری است در حال بازسازی که نیازهای متنوع بسیاری در زمینه انواع خدمات و محصولات و کالاها دارد و ما میتوانیم سهم بسیار بیشتری از این کشور را از آن خود کنیم. با وجود این، از نگاه من، در مجموع این گردش تجاری به نفع ایران نبوده است. سوئیچ تجارت ایران به عراق به معنای جذب بازاری افزون بر بازارهای قبلی نیست. بلکه عراق جایگزین بازارهای دیگر شده است. یکی از مهمترین کالاهایی که از مقصد ایران به عراق میرود مصالح ساختمانی است. اما باید دید آیا سرانه تولید ما در تولید این قبیل محصولات و کالاها در داخل افزایش یافته است یا نه؟ بررسی آمارها نشان میدهد اگر برای نمونه ما 100 واحد در سال مصالح ساختمانی تولید میکنیم و نیمی از آن در بازار داخل مصرف شده و نیمی صادر شده است اکنون هم با وجود اینکه بخش اعظم مصالح ساختمانی مورد نیاز عراق را ما تامین میکنیم اما تولید داخل ما همچنان همان 100 واحد قبلی است. این نشان میدهد ما بازار قبلی خود را از دست داده یا رها کردهایم و به بازار جدیدی روی آوردهایم. چرخشهای تجاری از کشوری به کشور دیگر تنها در صورتی مطلوب است که با افزایش تولیدات داخلی و جذب بازارهای تازه همراه باشد. پس ما اکنون تنها مقصد را تغییر دادهایم. در برخی از موارد هم تجار ما ناگزیر از تقسیم سود خود با دیگر کشورها بودهاند. برای نمونه خشکبار ایران که جزو کالاهای صادراتی ایران به آلمان در سالهای پیش بوده اکنون از طریق امارات وارد آلمان میشود. میزان صادرات فرش ایرانی به آلمان کاهش یافته است یا به دلیل صادرات از پایگاه مجددی چون امارات بخشی از سود آن به جیب طرف اماراتی میرود.
* رئیس شورای مشترک ایران و امارات
