حذف ربا از بانکداری نقطه شروع ایجاد بانکداری اسلامی است.
ایسنا- ولی الله سیف، رییس کل بانک مرکزی در بیست و پنجمین همایش بانکداری اسلامی گفت: توقعات فعلی از نظام بانکی به سوی منطقی شدن پیش میرود. وظیفه اصلی نظام بانکی در حال پیشرفت است و بانکها جایگاه خود را به عنوان بانک پیدا کردهاند در هدفگیری به سمت خروج از رکود بانکها نقش عمدهای دارند.
وی افزود: یکی از موارد مورد تاکید وزیر امور اقتصادی و دارایی دور شدن بانکها از بنگاهداری است و طبق برنامه بانک مرکزی بانکها ظرف سه سال از بنگاهداری خارج میشوند.
وی افزود: هدف دیگر بانک مرکزی ساماندهی بازار غیر متشکل پولی است که به طور جدی توسط بانک مرکزی پیگیری می شود.
سیف بیان کرد: در رابطه با بانکداری اسلامی دو دیدگاه وجود دارد دیدگاه کسانی که عقیده دارند بخش قابل توجهی از بانکداری متعارف مغایرتی با بانکداری اسلامی ندارد و با اصلاح نظام بانکی قابل ترمیم است. دیدگاه دوم مربوط به کسانی است که معتقدند نظام بانکی به طور کلی با بانکداری اسلامی تعارض دارد و باید اصلاح شود.
رییس کل بانک مرکزی افزود: هیچ دلیل شرعی وجود ندارد که نتوان از بانکداری فعلی دفاع کرد. این رویکرد بین متفکرین بانکداری اسلامی غالب است و در آثارشان مشهود است.دیدگاه شورای فقهی بانک مرکزی نیز بر این دیدگاه متمرکز است اما دیدگاه دوم که بر ناکارآمدی نظام بانکی تاکید دارد و معتقد است این نظام باید به طور کلی کنار گذاشته شود باید اصلاح شود و با واقعیت جامعه مواجه شود؛ البته بانکداری متعارف به یکباره کنار گذاشته نشده و بانکداری اسلامی در کنار آن بوجود آمده و در حال رشد است. حذف ربا نقطه شروع بانکداری اسلامی است و به بانکها اجازه داده شده با حذف ربا خدمات خود را ارائه دهند و با یکدیگر به رقابت بپردازند.
سیف در ادامه گفت: البته بانکها باید ملتزم به حذف ربا نه تنها در قراردادهای بانکی بلکه در ارتباطات داخلی نیز دیده شود.
وی در ادامه بیان کرد: نظام بانکی را نمی توان منتظر حل اختلافات گذاشت البته این اختلاف می تواند باعث توسعه نیز بشود. دیدگاه منتخب نظام بانکی باید با نظرات علما تنظیم شود؛ بانکداری اسلامی و ربازدایی از ایران نه تنها پس از انقلاب بلکه قبل از انقلاب اسلامی نیز مورد توجه بود و ایجاد صندوقهای قرضالحسنه از نمونههای عینی آن بوده است. در سال 1362 قانون جدید بانکداری با استفاده از آرای شهید صدر تصویب شد اما متاسفانه طبق پیش بینی 25ساله رای بازبینی دراین قانون تا به حال صورت نگرفته است.
سیف گفت:بازبینی یک ضرورت است انتظار می رود دستاوردهای این همایش به بانکداری اسلامی از منظر شرع و قانون کمک کند. در این نقد و بررسی باید به تمام نظرات علمی که وجاهت علمی و کارشناسی دارند توجه شود.
وی در ادامه مطرح کرد: بانک مرکزی اقدامات پژوهشی در فقه بانکی و شیوه روش شناسی فقه شیعه در نظر گرفته و از آنها حمایت می کند. انتظار می رود این اقدام به رفع شبهات مراجع و آحاد مردم بپردازد.مطالعه تجارت بانکداری اسلامی در سایر کشورها و حضور خبرگان بانکی ایران در همایشهای بین المللی از توصیههای بانک مرکزی است.