اتاق خبر - در این گزارش که در شماره پنجشنبه 30 اردیبهشت 1395 خورشیدی منتشر شده، آمده است: مجلس در قانون بودجه امسال مصوب کرده که بنزین باید به حالت دو نرخی برگردد و قیمت جدیدی برای نرخ آزاد بنزین در نظر گرفته شود، بهطوریکه برای بیش از سهمیه در نظر گرفته شده، بنزین به نرخ بالاتری عرضه شود.
وزارت نفت با اینکه اعتقادی به نرخ دوم بنزین ندارد و معتقد است که سهمیه بنزین بهگونهای تعیین میشود که برای مصرف معمول خانوارها کفایت کرده و نیاز به استفاده از نرخ آزاد بنزین نباشد، همچنان تاکید دارد که وزارت نفت یا هر نهاد زیرمجموعه این وزارتخانه هیچ مبلغی را بهعنوان نرخ دوم بنزین قبول ندارد؛ تا جایی که عباس کاظمی، مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی ایران نرخهای 1500تومانی را که بهتازگی برای نرخ دوم بنزین مطرح شده، تکذیب کرده است. چراکه بنا به گفتههای او، هنوز قانون بودجه ابلاغ نشده است که نرخی برای آن تعیین شود.
ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز براساس جلسهای با ناصر سجادی مدیرعامل شرکت پخش فرآوردههای نفتی، نرخ 1500تومان را برای نرخ دوم بنزین محاسبه کرده است. براساس اعلام این مرکز، این نرخ با احتساب نرخ فوب خلیجفارس به اضافه هزینههایی مانند مالیات بر ارزش افزوده، عوارض، مالیات 5/1درصدی آلایندگی و هزینههای حملونقل، توزیع و انبارداری محاسبه شده است. دولت اما نظر دیگری دارد و معتقد است که بنزین نباید دو نرخی شود. چراکه بنا به گفتههای محمدباقر نوبخت سخنگوی دولت قیمت دونرخی بنزین فسادآور است.
نوبخت همچنین دیروز افزایش قیمت بنزین را به صلاح مردم ندانسته و گفته که اگر به فرض قرار شد نرخهای 1000 و 1500تومان وجود داشته باشد، دولت میانگین را محاسبه میکند. ضمن اینکه دولت معتقد است افزایش قیمت بنزین بیش از 1000تومان بهصرفه نیست. او علاوهبر این درباره دلایل مخالفت دولت با دو نرخی شدن بنزین اضافه کرده که اگر میخواهیم بنزین را دو نرخی کنیم، مصرفکنندگان دچار سردرگمی میشوند. بنابراین ما قیمت تعادلی را مناسب تشخیص میدهیم.
اما در مقابل این اظهارات و تایید و تکذیبها برای نرخ دوم بنزین، برخی از کارشناسان حوزه انرژی تاکید دارند که بنزین دو نرخی فسادآور و تورمزاست و برخی دیگر بر این باورند که به جای نرخ دوم بنزین، بهتر است سهمیهها افزایش یابد تا در شرایط فعلی مشکلات مردم افزایش پیدا نکند.
دیدگاه دیگر اما تاکید دارد که 1500تومان برای نرخ دوم مناسب است اما برخی دیگر معتقدند که اصلا نباید نرخی بهعنوان نرخ دوم انتخاب شود. با این وجود موضوعی که مطرح میشود، این است که با توجه به اینکه مجلس در قانون بودجه مصوب کرده که بنزین به حالت دو نرخی بازگردد، اما دولت مخالف عملیاتی کردن آن است، یا تن به تعیین قیمت دوم بنزین میدهد یا اینکه نرخ دوم بنزین 1500تومان یا بیشتر تعیین خواهد شد؟
**1500تومان نرخی منطقی برای بنزین
علی فاطمی کارشناس انرژی: تعیین نرخ دوم بنزین بستگی به سیاستهای دولت دارد و اینکه در نهایت چه نرخی را برای آن برمیگزیند. اما موضوعی که در این میان مطرح میشود، این است که قیمت بنزین در مقایسه با کشورهای همسایه گران نیست اما بالاخره دولت باید وارد این مسیر شود تا بتواند از این طریق درآمدزایی داشته باشد.
در واقع با توجه به شرایط فعلی دولت چارهای جز افزایش قیمت حاملهایی انرژی از جمله بنزین ندارد.
با این توضیحات نرخ 1500تومان که این روزها برای نرخ دوم بنزین مطرح میشود، نرخی منطقی است؛ درحالی که خیلیها بیش از این نرخ بنزین را به فروش میرسانند. اما مساله این است که جامعه ایران کشش افزایش قیمت بنزین را ندارد.
**تصمیمگیری بر مبنای کار کارشناسی
نرسی قربان کارشناس انرژی: تعیین نرخ دوم بنزین باید بر مبنای کارشناسی باشد و نمیتوان دراین باره نرخی را بیان کرد. اما موضوع این است که در دنیا چه آنها که دارای منابع نفت و گاز هستند و چه آنها که فاقد این منابع هستند، قیمتی به نام قیمت تمامشده بنزین دارند؛ علاوهبر آن مالیاتی را بر مبنای آنچه که فکر میکنند درست است، دریافت میکنند تا از مصرف بنزین درآمدی حاصل دولتها شود اما این مساله در ایران هیچوقت جا نیفتاده است. درواقع دراین کشورها دولتها بر مبنای هر لیتر بنزینی که میفروشد، باید پولدارتر شوند. به همین دلیل زمانی دولت ترکیه به ازای هر لیتر بنزین یک دلار مالیات دریافت و از این طریق منفعت کسب میکرد. بنابراین بنزین از جمله مسائلی است که قیمت آن باید بر مبنای کار کارشناسی باشد.
**افزایش سهمیهها به جای نرخ دوم بنزین
جلیل جعفری بنه خلخال عضو کمیسیون انرژی مجلس: دولت فعلا تصمیمی برای دو نرخی کردن بنزین ندارد. هماکنون نیز شرایط بهگونهای است که مردم نرخ هزار تومانی را بهسختی پرداخت میکنند. بنابراین هر چند نرخ بنزین میتواند حداکثر 1500تومان باشد، اما بهتر است به جای نرخ دوم، سهمیه بنزین افزایش داده شود تا نیازی به نرخ دوم بنزین نباشد.
هماکنون قیمت نفت پایین است و وضعیت اقتصادی مناسب نیست و فشار آوردن به مردم به صلاح نیست. بحث 500تومان در قیمت بنزین مطرح نیست اما مهم این است که همین میزان نیز میتواند اثر کاذبی بر سایر کالاها بگذارد. لذا به نظر میرسد در شرایط فعلی افزایش نرخ دوم به 1500تومان منطقی نیست.
*منبع: روزنامه فرهیختگان
94110
