با وجود اینکه از سال ۱۳۹۴ طرحهای گستردهای برای مبارزه با عرضه سیگار قاچاق، ممنوعیت فروش سیگار به صورت نخی و فروش به افراد زیر ۱۸ سال در نظر گرفته شده، اما مشاهدات از خردهفروشیهای سطح شهر نشان میدهد طرحهای مذکور تاکنون نتیجه عملی و ملموس نداشتهاند.
عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی علت تخصیص ۱۶ میلیون دلار ارز دولتی به واردات کاغذ سیگار را عدم اطلاع از مسائل اقتصادی یا دخالت دستهایی برای عدول از قواعد میداند.
دبیرکل جمعیت مبارزه با دخانیات ضمن ابراز نگرانی از روند افزایشی راهاندازی کارخانجات دخانی در کشور، در عین حال از آنچه که "صرف هزینه ۱۵ میلیون دلاری برای خرید و واردات کاغذ سیگار" خواند، انتقاد کرد.
رئیس گروه امور صنعتی مرکز برنامهریزی و نظارت بر دخانیات کشور از تولید ۴۸ میلیارد نخ سیگار در سال گذشته خبر داد و گفت که این میزان، بیشترین تولید سیگار در تاریخ صنعت دخانیات کشور است.
طبق گزارشهای وزارت صنعت، معدن و تجارت، واردات سیگار که در دو ماهه نخست امسال صفر شده بود، در طول سال گذشته ثابت مانده که نشان میدهد همه سیگارهایی که از خردادماه به ایران وارد شده قاچاق هستند.
رئیس انجمن تولیدکنندگان، واردکنندگان و صادرکنندگان محصولات دخانی معتقد است با توجه به اینکه تعداد کشورهای همسایه ایران زیاد است و برخی از مرزها نیز امنیت کافی ندارد، افزایش قیمت سیگار به افزایش میزان قاچاق منجر میشود.
رئیس انجمن تولیدکنندگان، واردکنندگان و صادرکنندگان محصولات دخانی مهمترین علت افزایش قیمت سیگار را عدم تخصیص ارز از سوی بانک مرکزی برای تأمین مواد اولیه و کاهش تولید این محصول عنوان کرد.
بازار سیگار از اواخر سال گذشته رها شده و هیچ خبری از نهادهای مسئول به منظور جلوگیری از فعالیت دلالان و محتکران نیست. از فروش با قیمتهایی تا دو برابر قیمت درج شده روی پاکت تا جولان سیگارهای قاچاق بدون قیمت درج شده به خوبی خلاء نظارتی را به رخ میکشد.
طی چهار ماهه نخست سال جاری بر اساس برآوردهای صورت گرفته میزان قاچاق سیگار دو میلیارد و ۱۲۰ میلیون نخ و مصرف آن معادل ۱۸ میلیارد و ۳۳۰ میلیون نخ بوده است.
با توجه به تبدیل سیگار از یک کالای مصرفی به کالایی سرمایهای، کاهش قیمت ارز موجب شده محتکران محصولات دخانی به دلیل ترس از کاهش شدید قیمت ارز محصولات خود را روانه بازار کنند که این مساله کاهش قیمت سیگار را در واحدهای فروش به دنبال داشته است.
از اوایل سال جاری قیمت سیگارهای داخلی و خارجی دستخوش تغییرات شدید شد و هر روز به یک قیمت به دست مصرف کننده رسیده است. این در حالی است که این افزایش قیمت توسط دلالها صورت گرفته و سود آن به جیب آنها رفته است.
رییس انجمن تولیدکنندگان، واردکنندگان و صادرکنندگان محصولات دخانی از ورود پولهای سرگردان به خرید سیگار توسط افراد غیر مرتبط خبر داد و اعلام کرد: سیگارهای خریداری شده به پستوها منتقل شده و شاهد التهاب در بازار محصولات دخانی هستیم.
آشفتگی بازار سیگار در این روزها به حدی است که علیرغم تفاوت قیمت فروش با قیمت درج شده بر پاکتهای بستهبندی، شاهد آن هستیم که واحدهای فروش هر منطقه از پایتخت، این کالا را به قیمت دلخواه عرضه میکنند.
رییس هیات مدیره انجمن تولید کنندگان، واردکنندگان و صادرکنندگان محصولات دخانی در ارتباط با شرایط عجیب و غریب به وجود آمده در بازار سیگار و علل آن توضیح داد.
همانگونه که در اواخر سال گذشته پیشبینی میشد احتکارکنندگان سیگار، موجب آشفتگی بازار شده و سیگارهای عرضه در واحدهای فروش با قیمتی بالاتر از رقم درج شده روی پاکتها به فروش میرسد.