ارز چند نرخی، مجوزی برای رانت | اتاق خبر
کد خبر: 332698
تاریخ انتشار: 24 فروردین 1395 - 12:21
جمشید عدالتیان
یکی از تاثیرات مهم در مورد تک نرخی شدن نرخ ارز در سال جاری را می توان به رفع سردرگمی فعالان اقتصادی دانست. در چنین شرایطی امکان سواستفاده از تغییرات نرخ ارز و ایجاد رانت برخلاف ارز چند نرخی بسیار کمتر می شود.

تاثیر دیگر این اقدام دولت ایجاد بستری مناسب برای سرمایه گذاری های خارجی است. در صورت تک نرخی شدن ارز، امکان محاسبه سود و ضرر سرمایه گذاران برخلاف ارز چند نرخی وجود دارد. در نهایت تک نرخی شدن ارز باعث می شود کالاهای تولید شده در کشور از ثبات قیمتی برخوردار شوند. ضمن اینکه نمی توان از رفع بخشی از موانع دریافت ارز که به دلیل بوروکراسی اداری زیاد در راه دریافت ارز دولتی وجود دارد به راحتی چشم پوشی کرد زیرا در حال حاضر مراحل دریافت ارز برای یک وارد کننده مواد اولیه بسیار طولانی است و این امر باعث کند شدن فعالیت های اقتصادی می شود.

در این میان به نظر می رسد که نقش مرکز مبادلات ارزی بعد از تک نرخی شدن ارز به پایان برسد زیرا مانند مرکز مبادلات ارزی همان نقشی را در اقتصاد کشور بازی می کنند که مراکزی مشابه در دهه 60 و در زمان جنگ ایفا می کردند. در حقیقت این مرکز و سازمان های مشابه به دلیل وجود شرایط خاص تشکیل می شوند و بعد از اینکه این شرایط به حالت عادی برمی گردد این مراکز منحل می شود.

مسئله ای که در این میان وجود دارد امکان افزایش قیمت کالای های اساسی مانند دارو است. علت این افزایش قیمت به این دلیل است که در هنگام تک نرخی شدن ارز، نرخ ارز بالاتر از نرخ ارز مبادله ای خواهد شد و همین باعث افزایش هزینه واردات و در نتیجه افزایش قیمت برخی از کالاهای اساسی خواهد شد. با این حال می توان برای جلوگیری از این اتفاق یارانه هایی را برای این محصولات اختصاص داد و تاثیرات منفی این اقدام را کاهش داد.

بحثی که در مورد تک نرخی بودن ارز همواره وجود داشته است احتمال کاهش زیاد نرخ ارز در بازار است. در صورتی دولت که به دنبال تک نرخی بودن ارز و ثبات آن در بازار باشد نیاز به ذخایر ارزی دارد. در صورت نبود ذخایر کافی ارزی نمی توان نرخ ارز را به مدت طولانی ثابت نگه داشت. در مورد نرخ ارز به نظر می رسد که نرخ در نظر گرفته شده از نرخ ارز آزاد بیشتر باشد یا اینکه نرخ میانگین قیمت ارز مبادله ای و آزاد در نظر گرفته شود و در مورد زمانی که برای تک نرخی کردن نرخ ارز در نظر گرفته شده است می توان گفت که این زمان با توجه به شرایط بین المللی و داخلی انتخاب شده است.

در پایان می توان این نتیجه را گرفت که تجربه ارز چند نرخی در اقتصاد کشور به دلیل ایجاد شرایط سواستفاده و رانت، تجربه ناخوشایندی بوده است.

استاد دانشگاه

نظرات
ADS
ADS
پربازدید